Urbanismo e desenvolvimento

Artigo publicado en La Opinión (15-03-06)



Pontedeume, ao igual que outras pequenas vilas, está a sofrer unha transformación que repercutirá na sua identidade durante moitísimos anos, unha transformación promovida por un crecimento urbanístico que non está avalado por nengunha razón que o xustifique, nin sequer minimamente. Non hai crecimento demográfico e polo tanto non pode haber necesidade de construir; en todo caso haberá necesidade de rehabilitar para acondicionar mellor as vivendas e negócios dos habitantes desta vila. Toda transformación urbana debe ser resolta polos expertos segundo uns parámetros que deben ter en conta as necesidades tanto presentes como futuras dos cidadáns, atendendo ademais á conservación e mellora da calidade de vida. Sen  embargo os deseñadores do noso futuro son todo o antagónico que podamos imaxinar a aqueles profisionais, pois trata-se duns empresários que, lonxe de saber que é o mellor para as cidades, só se moven polo afán inmediato da plusvalia adquirida na venda dunhas edificacións que non satisfán as necesidades reais das vilas.

As consecuéncias deste crecimento irracional son tan diversas como nefastas. Ten unhas repercusións sociais e medioambientais que abocan aos cidadáns a un empeoramento nas suas condicións de vida alterando dun xeito brusco o seu hábitat e obrigando-os a adoptar novos comportamentos. As vilas están pensadas para un xeito de vida que se configurou durante séculos e que orixinou  uns servizos e equipamentos próprios para cubrir as suas necesidades. Estas prestacións básicas para unha determinada poboación volven-se insuficientes durante un mes do ano no que o censo incrementa-se expoñencialmente por mor dos novos propietários que veñen desfrutar as vacacións estivais. Escasea a auga, as depuradoras quedan-se pequenas, as estradas son insuficientes e demasiado estreitas para acoller un inmenso parque automobilístico, non hai aparcadoiros, incrementa-se o gasto enerxético e a contaminación, encarecen-se os produtos máis básicos, desaparecen sectores primários como a agricultura, imposibilitando o crecemento dunha indústria alternativa agrária de calidade,o prezo da vivenda fai-se proibitivo para a maioria da poboación...Engada-se a isto que o principal recurso económico de Pontedeume é o turismo, fomentado este polo valor patrimonial e histórico desta vila. E o sector turístico é cada vez máis exixente, rexeitando aquelas opcións que non estexan integradas nos valores históricos, sociais e culturais das poboacións obxecto do seu destino.

Pero non son estes os únicos efeitos evidentes. O cambio que se produce no entorno paisaxístico é o máis grave pola sua condición irreversíbel. Enormes masas de formigón levantan-se onde antes habia un espazo natural inapreciábel pola sua beleza, un medio que formaba parte da vida dos habitantes do lugar e que moldeaba a sua identidade e a sua cultura, unha cultura milenária que de súpeto pode desaparecer a causa da  transformación radical da Natureza fomentada pola depredación humana. A desaparición de zonas verdes e o deterioro do litoral é o peor legado que podemos deixar ás xeracións vindeiras, desde o punto de vista humano, cultural e económico. O desenvolvimento de Pontedeume non pode dar as costas á sua bagaxe patrimonial senón todo o contrario, debe-se sustentar nesta para acadar un maior grao de calidade de vida, hoxe e no futuro. O urbanismo que se nos quere impoñer aboca-nos a unha situación insostíbel, ao empobrecimento e á desaparición da nosa idiosincrasia.  

A. G. C